Assistant Professor at Law and Political Science Faculty of Science and Research Branch of Islamic Azad University
Abstract
The amazing and unique progress of mankind to exploited of nature during past two centuries . cause to facing today universe with environment crisis.not only this crisis impressed on the earth level, but also effected on sea's depth and the space of beyond atmosphere.one of an important sides of this crisis is the problem that related to civil duty which arises from environmental losses. Unfotunately, in Iran, specially during past three decades ; this crisis increased by war,non-basic and unplanned withdrawal of water sources,making desert and etc. Therefore; from canon law and Iran's laws point of view, it is neccessary to study about civil duty of environmental losses. So, this reasearch lay out the question : "Did law and canon law could be support of environment with emphasize on its principal or isnot the role of this credite specially in today canon law and law, undynamic and passive?" ; it deals with the foundation of this duty in canon law and Iran's law. Unfortunately, since the developed countries appeal to solid duty related to civil duty which is arises from environmental losses; the Iran's law in such manner , emphasizes on stablish wof this wrong matter. So,this problem is lead to this duty become passive and undynamic.
دفتر حقوقی و امور مجلس، مجموعه قوانین و مقررات حفاظت محیط زیست ایران، ج ۱، انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست، 1383.
روش، کاترین، بایستههای حقوق محیط زیست، ترجمۀ علی مشهدی، حسن خسروشاهی و زینب یوسفی، انتشارات خرسندی، 1391.
ساعد، نادر و تیلا، پروانه، مجموعه قوانین و مقررات حفاظت از محیط زیست ایران، انتشارات خرسندی، 1393.
شاو، ملکم ، حقوق بین الملل، ترجمۀ محمد حسین وقار، انتشارات اطلاعات، 1389.
فتحى واجارگاه، کوروش و فرمهینى فراهانى، محسن، دانش زیست محیطى زنان براى توسعه پایدار، انتشارات دانشگاه شهید بهشتى، 1382.
فهیمی، عزیز اله، فقه شیعه و تحول در مبانی مسئولیت مدنی زیست محیطی، مجله حقوق، دوره 41، شماره 1، 1390.
فهیمی، عزیزاله، مسئولیت مدنی ناشی از تخریب محیط زیست در فقه و حقوق ایران (مطالعه تطبیقی در حقوق فرانسه و اسناد بین المللی)، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، قم، 1391.
قوام، میر عظیم، حمایت کیفری از محیط زیست. ج۱. انتشارات سازمان حفاظت از محیط زیست، 1375.
کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنى (ضمان قهرى)، انتشارات دانشگاه تهران، 1371.
کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی: الزامات خارج از قرارداد. انتشارات دانشگاه تهران، 1382.
کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی (وقایع حقوقی). انتشارات شرکت سهامی انتشار، 1386.
کاتوزیان، ناصر و انصارى، مهدى، مسئولیت نـاشى از خـسارت هاى زیست محیطى. فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسى. شماره 2، 1387.
کمیسیون حقوق بین الملل سازمان ملل متحد، مسئولیت بین المللی دولت: متن و شرح مواد کمیسیون حقوق بین المل، مترجم علیرضا ابراهیم گل، موسسه مطالعات و پژوهش های حقوقی شهر دانش، 1388.
مظفری، محمدحسن، نظام مسئولیتی حقوق بین الملل محیط زیست «مسئولیت آلودکنندگان آبها»، انتشارات مکتبه اشاعت القرآن، دهلی، 1380، (2001 م).
ممتاز، جمشید، توسل به سلاح هسته ای و حمایت از محیط زیست. آورده دیوان بین المللی دادگستری. مجله حقوقی، شماره ۲۴، 1378.
میرهاشمی رستمی، سیده فاطمه زهرا، حدود مسئولیت مدنی اشخاص در جبران خسارت زیست محیطی، پایان نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات مازندران، 1392.
یوسف وند، محمد، تعریف محیط زیست و اقسام آن، مجموعه مقالات اولین همایش فقه و محیط زیست، انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست استان قم و مرکز جهانی علوم اسلامی، قم، 1384.
ب. منابع عربی
انصاری، شیخ مرتضی، المکاسب، ج ۱، موسسه مطبوعات دینی، قم، 1379.
بجنوردی، سید محمدحسن، القواعد الفقهیه، ج ۱ و ۲ و ۴، تحقیق: محمدحسین درایتی و مهدی مهریزی، نشر الهادی، قم، (1419ق).
سنهوری، عبدالرزاق احمد، الوسیط فی شرح القانون المدنی الجدید، ج ۱، نشر الجامعات المصریه، قاهره، 1330، (1952م).
حلی، جعفر بن حسن، شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام. ج ۴، تعلیق: سید صادق شیرازی، انتشارات استقلال، تهران، (1409 ق).
حلی، حسن بن یوسف بن مطهر، قواعد الاحکام، ج ۳، موسسه النشر الاسلامی، قم، (1409 ق).
پ. منابع خارجی
Barcelona Traction, (1970), Light and Power Company, Limited, Second Phase, I.C.J, R, p. 3, at p.32, para.33.
