Judgment

Judgment

Criticism of the legislative criterion in protest against financial votes (court fees) in the context of economic inflation

Document Type : Scientific

Author
Assistant Professor, Department of Law, Faculty of Law and Social Sciences, Payam Noor University, Tehran, Iran. Email: mshokri@pnu.ac.ir
Abstract
Civil claims can generally be divided into financial and non-financial disputes. Financial claims, after adjudication at the first instance, may be subject to objection, appeal, or cassation. The determining criterion for this process is the value of the claim, which serves as the threshold for the appealability or cassation of financial civil judgments. Given the financial nature of such claims, this criterion needs to be adjusted in accordance with economic inflation. The regulations governing this section of proceedings, enacted in 2000 (1379 SH), have remained unchanged. During the past 24 years, however, inflation has significantly reduced the numerical value of money. The research methodology employed in this study is primarily library-based, relying on statutes, scholarly books and articles, and analytical-descriptive reasoning derived from these sources. The failure to align this criterion with inflation not only disregards the legislator’s intent at the time of enactment but also leads to a high volume of appealable financial judgments, resulting in congestion in the judicial system and wastage of time and human resources. Although, albeit belatedly, the Law on the Dispute Resolution Council of 2023 (1402 SH), along with its executive regulations approved in June 2024 (Khordad 1403 SH), increased the financial threshold for appealability, these measures remain insufficient and fail to reflect the current pace of inflation. Consequently, they continue to attract criticism. Furthermore, litigation costs for financial claims, which should be proportionate to the value of the claim, remain based on outdated figures and have not been adjusted to account for inflation. This practice increases the financial burden on litigants and adds to the overall economic costs for citizens. Additionally, in the context of inflation, claims of inability to pay litigation fees (e’esar) should be processed with minimal formalities, relying primarily on official inquiries. These issues highlight the need for legislative reform and adjustment to ensure that financial thresholds for appeals, cassation, and litigation costs are properly aligned with the realities of economic inflation.
Keywords

  1. افراسیابی، حسین و بهارلوئی، مریم. (1379). «پیامدهای تورم در زندگی روزمره جوانان طبقه پایین»، جامعه‌شناسی کاربردی، دوره 31، شماره 4، صص 44-23.
  2. امیدوار، سیروس. (1401). «ریشهیابی و ارزیابی مقایسهای نظریههای عدالت توزیعی رالز و نوزیک»، پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 27، شماره 91، صص 157-111.
  3. امیری، عباس، روحی، مجید، خداوردی، حسن و سوادکوهی، سام. (1401). «عدالت قضایی و رابطه آن با ثبات و کارآمدی نظامهای سیاسی (مطالعه موردی: جمهوری اسلامی ایران)»، جامعه‌شناسی سیاسی ایران، دوره 5، شماره 10، صص 1699-1670.
  4. انصاری، محمودرضا. (1401). «جایگاه عدالت قضایی در تحقق جامعه مطلوب اسلامی»، رهیافت انقلاب اسلامی، سال 16، شماره 59، صص 294-275.
  5. باقرزاده، احد. (1381). بازار، دولت، حقوق مصرفکننده، قم: توسعه قلم.
  6. باقرزاده، الناز و شاکری، عباس. (1400). «بررسی ماهیت تورم در اقتصاد ایران؛ رویکرد همدوسی موجکی»، پژوهش‌های اقتصادی ایران، مقالات آماده انتشار، پذیرفته‌شده، انتشار آنلاین از 7/12/1400. در https://doi.org/10.22054/ijer.2022.63350.1036 (آخرین بازدید 10 اردیبهشت 1403)
  7. پایگاه خبری اختبار، نرخ مالیات املاک، خودرو، طلا و ارز در مصوبه جدید مجلس چقدر است؟ مالیات بر عایدی سرمایه، ۸ اردیبهشت ۱۴۰۳، در https://www.ekhtebar.ir/?p=95760 (آخرین بازدید 2 اسفند 1403)
  8. توسلی، حسین. (1385). «رابطه حق و عدالت»، پژوهش‌های فلسفی کلامی، دوره 8، شماره 1، صص 109-91.
  9. جعفری‌لنگروی، محمدجعفر. (1378). دوره حقوق مدنی: حقوق تعهدات، چاپ سوم: تهران: گنج دانش.
  10. زارعی‌نژاد، سمیه، سهیلی، کیومرث و فتاحی، شهرام. (1400). «کانالهای انتقال آثار سیاستهای پولی بر تورم در اقتصاد ایران با رویکرد مارکوف سوئیچینگ خود توضیح‌برداری»، اقتصاد پولی مالی، دوره 28، شماره 21، صص 104-87.
  11. السان، مصطفی و فتحی، محمدرضا. (1401). «(مفهوم دعوای واهی و راهکارهای کاهش آن) با تأکید بر رویه قضایی ایران و مطالعه تطبیقی در حقوق ایالات متحده آمریکا)»، پژوهشنامه حقوق تطبیقی، دوره 6، شماره  1، صص 38-23.
  12. شاه‌حیدری‌پور، محمدعلی و همتی، مجتبی. (1389). شرح اصول رفتار قضایی (بنگ لور)، تهران، خرسندی.
  13. شکری، محمد. (1401). «تجدیدنظرخواهی و فرجامخواهی آرای پایان رابطه زوچیت؛ نارسائیی‌ها و راه‌کارها»، حقوق خصوصی، سال 19، شماره 2، صص 426-415.
  14. شمس، عبدالله. (1382). آیین دادرسی مدنی، جلد دوم، چاپ چهارم، تهران: میزان.
  15. شمس، عبدالله. (1381). آیین دادرسی مدنی، جلد اول، چاپ سوم، تهران: میزان.
  16. عزیزی‌گنزق، حامد، جعفری‌صمیمی، احمد، میلاعلمی، زهرا و طهرانچیان، امیرمنصور. (1401). «مقایسه الگوهای پیشبینی تورم در ایران: شواهد جدید از الگوی ترکیبی MRDL-D-LSTM»، پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 27، شماره 93، صص 176-149.
  17. عظیمی‌گرگانی، هادی و موسوی، ایمان. (1399). «بررسی فقهی و حقوقی جبران کاهش قدرت خرید در اثر مرور زمان»، مطالعات فقه اقتصادی، دوره 2، شماره 2، صص 96-83.
  18. غمامی، مجید و محسنی، حسن. (1386). اصول آیین دادرسی فراملی، تهران: میزان.
  19. غنی‌نژاد، موسی. (1379). «عدالت، عدالت اجتماعی و اقتصاد»، تأمین اجتماعی، دوره 2، شماره 3، صص 22-9.
  20. قاضی‌شریعت‌پناهی، ابوالفضل. (1377). بایستههای حقوق اساسی، چاپ سوم، تهران: نشر دادگستر.
  21. کانت، ایمانوئل. (1380). فلسفه حقوق، ترجمه منوچهر صانعی دره‌بیدی، چاپ اول، تهران: نقش و نگار.
  22. کوهی، سجاد و حسینی، سیدمحمد. (1403). «تحلیل تطبیقی «میزان هزینه دادرسی» در حقوق ایران، انگلستان و فقه اسلامی». پژوهش‌نامه حقوق اسلامی، (مقالات آماده انتشار)، . doi: 10.30497/law.2024.247143.3642
  23. کهریزی، زهرا، مراسلی، عزیز و عسگری، حشمت‌اله. (1397). «پویاییهای تورم استانهای ایران: رویکرد اقتصادسنجی فضایی»، پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 23، شماره 77، صص 167-139.
  24. لوی‌برول، هانری. (1386). جامعهشناسی حقوق، ترجمه: سیدابوالفضل قاضی‌شریعت‌پناهی، چاپ هشتم ، تهران: میزان.
  25. محاسبه‌گر تورم بانک مرکزی در: https://www.cbi.ir/InflationCalculator/InflationCalculator .FA.aspx
  26. مرادی‌زاده، مهدیه، شیرمهنجی، محمدباقر و نور احمد،ی محمدجواد. (1400). «اثر غیرخطی تورم بر نابرابری درآمد (مطالعه کشورهای در حال توسعه)»، اقتصاد با ثبات، دوره 2، شماره 4، 1400، صص 54-27.
  27. مسعودیان، مصطفی. (1398)، «تحلیل فقهی حقوقی شاخصههای عدالت قضایی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، دانش حقوق عمومی، سال 8، شماره 35، صص 124-103.
  28. موسوی اردبیلی، عبدالکریم. (1408 ق). فقه القضا، چاپ اول1، قم: مکتبة الامیرالمؤمنین.
  29. موسوی خوئی، ابوالقاسم. (بی‌تا). مصباح الفقاهه، جلد اول، چاپ اول، قم: مکتبة الداوری.
  30. میرحسینی، وحید. (1399). «بررسی نقش عوامل مستقیم و غیرمستقیم احساس عدالت قضایی در ارتقای امنیت عمومی ج. ا. ا»، امنیت‌ملی، دوره 10، شماره 37، صص 188-151.
  31. میرکمالی، سید علیرضا و حاجی‌زاده، نازنین. (1398). «حمایت دولت از بزهدیدگان در زمینه تأمین هزینه دادرسی»، حقوقی دادگستری، دوره 83، شماره 105، صص 210-189.
  32. نور احمدی، محمدجواد، علیزاده، امیر خادم و شیرمهنجی، محمدباقر. (1401). «فراتحلیل تأثیر استقلال بانک مرکزی بر تورم»، پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 27، شماره 92، صص 152-113.
  33. واحدی، قدرت‌الله. (1379). بایستههای آیین دادرسی مدنی، چاپ اول، تهران: میزان.

 

  1. . Gillman, Max; Harris, Mark N.; Ma´tya´, La´szlo´ (2004). "Inflation and growth: Explaining a negative effect", Empirical Economics, No 29, pp. 149–167.
  2. Grainger, I., & Fealy, M. (2000). The civil procedure rules in action, London Cavendish publishing Ltd.
  3. Shevchuk, V. O., Blikhar, V., Zabzaliuk, D., & Tataryn, N. (2020). "The rule of law and inflation in the middle-income countries", Financial and credit activity problems of theory and practice, Vol. 2, No. 33, PP. 386-399. https://doi.org/10.18371/fcaptp. v2i33.207083/
Volume 25, Issue 122
Summer 2025
Pages 98-118

  • Receive Date 25 February 2025
  • Revise Date 07 April 2025
  • Accept Date 09 April 2025