Analyzing the Necessity of Differential Criminalization of Deepfakes in the Iranian Criminal Law System (In light of the Study of the Approaches in US and Chinese Criminal Law)

Mirkamali, Seyyed Alireza; Heydarpour, Hamidreza; Mehrara, Zhila

doi:10.22034/judg.2026.2066883.1540

Analyzing the Necessity of Differential Criminalization of Deepfakes in the Iranian Criminal Law System (In light of the Study of the Approaches in US and Chinese Criminal Law)

Document Type : Scientific

Authors

Seyyed Alireza Mirkamali ¹

hamidreza heydarpour ²

Zhila Mehrara ³

¹ Associate Professor, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. a_mirkamali@sbu.ac.ir

² Postdoctoral Researcher in Criminal Law and Criminology and University Lecturer, Tehran, Iran (Corresponding Author): hrh_1364@yahoo.com

³ Master of Criminal Law and Criminology from Allameh Tabatabaei University,Tehran, Iran, Zhila.Mehrara.1365@gmail.com

10.22034/judg.2026.2066883.1540

Abstract

This article aims to analyze the nature of “deepfakes” and to establish the necessity for differential and aggravated sentencing for this specific and acute form of computer-related forgery within the Iranian criminal law system. The central questions addressed are: How does the nature of a deepfake differ from traditional computer forgery? What necessitates the imposition of aggravated penalties for deepfakes compared to simple computer forgery in Iranian penal system? And, from a comparative perspective, can instances of differential and aggravated criminalization of deepfakes be found in other penal systems? The findings indicate that, on the one hand, instances of deepfake commission—as a prominent manifestation of the misuse of emerging Artificial Intelligence (AI) technologies—are on the rise, leading to diverse ethical and security consequences. On the other hand, due to the extreme manipulation and distortion of audiovisual computer data inherent in deepfakes, this phenomenon must be regarded as far more complex than ordinary computer forgery. Furthermore, various ethical, economic, political, security, and technical grounds justify the determination of differential and aggravated punishment for deepfakes as opposed to ordinary computer forgery. Consequently, it is argued that the Iranian legislature, following the developments in other penal systems such as those of China and the United States, should move toward the differential and aggravated criminalization of deepfakes.

Keywords

Deep Fake

Computer Forgery

Audiovisual Forgery

Extreme Manipulation of Audiovisual Computer Data

Differential Criminalization

Iranian Criminal Law

Subjects

Criminal law

منابع

1. ابوذری، مهرنوش. (1401). هوش مصنوعی و حقوق کیفری، چاپ اول، تهران: میزان.

2. احسان‌پور، سیدرضا و امی، احمد. (1401). جرایم فناوری جعل عمیق از منظر فقه و حقوق کیفری، فصلنامۀ فقه جزای تطبیقی، دورۀ 2، شمارۀ 4.

3. اکبری، عباس‌علی؛ آقاپور، علی و آقاپور، کمال. (1401). تحلیل پدیدۀ مجرمانه دیپ‌فیک‌ها (جعل‌های رایانه‌ای پیچیده) با نگاهی به سیاست کیفری ایران و چالش‌های حقوق بشری، فصلنامۀ کارآگاه، دورۀ 16، شمارۀ 59.

4. آبید، محمد. (1399). نگرش علمی و کاربردی به جعل رایانه‌ای، چاپ اول، انتشارات پژوهشگاه قوۀ قضائیه.

5. ترنج مهرگان، رضا. (1397). سیاست جنایی ایران در قبال جعل رایانه‌ای، مجلۀ آراء، دورۀ 2، شمارۀ 8.

6. تقی‌پور، علی‌رضا و زرینه، مرتضی. (1394). پاسخ کیفری در قبال هرزه‌نگاری سایبری در اسناد بین‌المللی و قانون جرایم رایانه‌ای، مجلۀ حقوقی دادگستری، سال 81، شمارۀ 99.

7. حبیب‌زاده، محمدجعفر و رحمانیان، حامد. (1390). هرزه‌نگاری در حقوق کیفری ایران، مجلۀ حقوق دادگستری، دورۀ 75، شمارۀ 76.

8. حیدری، علی‌مراد. (1390). جعل رایانه‌ای در بستر تجارت الکترونیک، مجلۀ فقه و حقوق ارتباطات، دورۀ 2، شمارۀ 3.

9. السان، مصطفی و دهستانی، سوور. (1401). جنبه‌های حقوقی جعل عمیق، مجلۀ تحقیقات حقوقی (ویژه‌نامۀ حقوق و فناوری)، شمارۀ 94.

10. سلطانی‌فر، محمد؛ سلیمی، مریم و فلسفی، سیدغلامرضا. (1396). اخبار جعلی و مهارت‌های مقابله با آن، نشریۀ رسانه، سال 28، شمارۀ 3.

11. شیری، عباس. (1401). دیپ‌فیک یا همانندسازی صوتی یا تصویری غیرواقعی در حقوق کیفری، مجلۀ تحقیقات حقوقی (ویژه‌نامۀ حقوق و فناوری)، شمارۀ 94.

12. صالحی، محترم. (1397). جعل رایانه‌ای، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه تهران.

13. صالحی، محمدخلیل و محترم قلاتی، ایمان. (1397). گستره و ویژگی‌های داده‌های مجعول رایانه‌ای در حقوق ایران، پژوهشنامۀ حقوق کیفری، دورۀ 9، شمارۀ 17.

14. علی ین، آرش. (1400). جرم‌انگاری دیپ‌ فیک‌ها از منظر تعهدات حقوق بشری دولت‌ها، دوفصلنامۀ بین‌المللی تحقیقات حقوق قضایی، دورۀ 2، شمارۀ 3.

15. عطازاده، سعید و انصاری، جلال. (1398). بازپژوهی مفهوم مسئولیت کیفری هوش مصنوعی در حقوق اسلام، ایران، آمریکا و آلمان، مجلۀ پژوهش تطبیقی حقوق اسلام و غرب، دورۀ 6، شمارۀ 4 (پیاپی 22).

16. فلسفی، سیدغلامرضا. (1398). دیپ ‌فیک؛ تیغی در کف زنگیان مست، نشریۀ رشد آموزش علوم اجتماعی، شمارۀ 82.

17. قناد، فاطمه. (1397). جعل در بستر فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات، چاپ اول، تهران: میزان.

18. محمدی فردوئی، عطاءالله. (1397). بررسی جزایی عناصر بزه جعل رایانه‌ای در حقوق ایران، مجلۀ قانون‌یار، دورۀ 2، شمارۀ 8.

19. نوری، سیدمسعود. (1386). پروتکل الحاقی به پیمان‌نامۀ حقوق کودک دربارۀ فروش، فحشا و هرزه‌نگاری کودکان و بررسی الحاق ایران به آن، دوفصلنامه بین‌المللی حقوق بشر، دورۀ 2، شمارۀ 1.

20. هالوی، گابریل. (1398). مسئولیت کیفری ربات‌ها: هوش مصنوعی در قلمرو حقوق کیفری، ترجمۀ فرهاد شاهیده و طاهره قوانلو، چاپ اول، تهران: میزان.

Beebom, S. (2022). 10 Best Deep fake Apps and Websites