فصلنامه قضاوت

فصلنامه قضاوت

معیارهای جرم‌انگاری

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران
2 دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه تهران
3 کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی پردیس فارابی دانشگاه تهران
چکیده
حقوق جزا در یک جامعه نماد قدرت دولت است که بایستی پا به پای آزادی و قانون وجود داشته باشد و هر سه (قدرت، آزادی و قانون) همراه یکدیگر پیش روند؛ چون دولت باید به منظور جلوگیری از سوء استفاده از آزادی، قدرت داشته باشد. آزادی و قانون بدون قدرت به معنای هرج و مرج است. قانون و قدرت نیز منهای آزادی مساوی با استبداد است و قدرت بدون آزادی و قانون، صفت بربریت است. غالباً رسمی‌ترین ابزاری که می‌توان از طریق آن زندگی و اموال مردم را مورد حمایت قرار داد و سطوحی از نظم اجتماعی مطلوب، همگنی و امنیت را برقرار ساخت، حقوق کیفری و نهادهای وابسته به آن است. در واقع، دولت مجاز است برای حفظ نظم اجتماعی اقدام به جرم‌انگاری کرده و ارتکاب برخی رفتارها را ممنوع اعلام نماید و به آنها وصف مجرمانه بدهد. جرم‌انگاری فرایندی است که بر اساس آن قانونگذار از طریق تصویب قوانین، اعمالی را به جهت حفظ ارزش‌های اجتماعی و نظم عمومی و یا جهات دیگر، جرم قلمداد می‌نماید. در جرم‌انگاری نیاز است که سه اصل مقدماتی شامل قانونی بودن، ضرورت داشتن و برابری در نظر گرفته شود. ضابطه برای آن که عملی که احساس عدالت را در بین مردم نقض می‌کند و خارج از چهارچوب قانونی است جرم‌انگاری شود این است که باید تعادل میان هزینه و فایده، ابزار و نتایج و اثرات جرم‌انگاری در نظر گرفته شود و در جرم‌انگاری اَعمال، در سیستم قضایی به آن توجه شود.
کلیدواژه‌ها

  1. فهرست منابع

    الف. منابع فارسی

    1. برهانی، محسن و رهبر پور، محمدرضا؛ چرایی جرم­انگاری در قلمرو اخلاق زیستی، فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دوره 41، شماره 4، 1389، صص54-31.
    2. شمس ناتری، محمد ابراهیم؛ ابوالمعالی الحسینی، وحید و علیزاده طباطبایی، زهرا؛ ویژگی­های جرم­انگاری در پرتو اسناد و موازین حقوق بشر، فصلنامه راهبرد، سال بیستم، شماره 58، بهار1390، صص276-258.
    3. محمودی جانکی، فیروز؛ مبانی، اصول و شیوه­های جرم­انگاری، رساله دکتری حقوق جزا و جرم­شناسی، دانشگاه تهران، 1382.
    4. محمودی جانکی، فیروز؛ مبانی فلسفی منع حقوقی و کیفری ایراد ضرر به خود (مطالعه موردی الزام استفاده از کمربند و کلاه ایمنی در رانندگی)، فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، سال 37، شماره 1، 1386، صص134-117.

    ب. منابع خارجی

    1. An-Naim, Abdullah Ahmed; Dekonstruksi Syariah, Yogyakarta, LkiS dan Pustaka Pelajar, 1990.
    2. Arief, Barda Nawawi; Bunga Rampai Kebijakan Hukum Pidana, Bandung, Citra Aditya Bhakti, 1996.
    3. Barlow, Hugh D.; Introduction to Criminology, Third Edition, Boston: Little Brown and Company, 1984.
    4. Campbell, Henry; Black Law Dictionary, Fifth Edition, Sint Paul Minn, West Publishing Co, 1979.
    5. Cornill, Paul; Criminality and Deviance in a Changing World, Speech in United Nations Congress IV, 1970.
    6. Effendi, Rusli et. Al; Masalah Kriminalisasi dan Dekriminalisasi dalam Rangka Pembaruan Hukum Nasional, in BPHN, Simposium Pembaruan Hukum Pidana Nasional Indonesia, Jakarta, Binacipta, 1986.
    7. Kamariah; Ajaran Sifat Melawan Hukurn Material Dalarn Hukum Pidana Indonesia, Professorship Inauguration Lecture, UNPAD, Bandung, March 1994.
    8. Low, Peter W. al; Criminal Law: Cases and Materials, New York, The Foundation Press. Inc., 1986.
    9. MoeIjatno; Azas-Azas Hukum Pidana, Jakarta, PT Bina Cipta, 1985.
    10. Peters, Antonie A.G.; Asas Hukum Pidana Dalam Perspektif, Jakarta, Aksara Baru, 1981.
    11. Peters, Antonie A.G.; Main Current in Criminal Law Theorie, in Criminal Law in Action, Gouda Quint by, Arnhem, 1986.
    12. Sahetapy, J.E.; Hukum Pidana, Yogyakarta, Penerbit Liberty, 1996.
    13. Sakidjo, Aruan & Poernomo, Bambang; Hukum Pidana, Jakarta, Chalia Indonesia, 1990.
    14. Saleh, Roeslan; Dari Lembaran Kepustakaan Hukum Pidana, Penerbit Sinar Grafika, Jakarta, 1988.
    15. Saleh, Roeslan; Kebijakan Kriminalisasi dan Dekriminalisasi: Apa Yang Dibicarakan Sosiologi Hukum Dalam Pembaruan Hukum Pidana Indonesia, stated in Seminar Kriminalisasi dan Dekriminalisasi dalam Pebaruan Hukum Pidana Indonesia, Faculty of Law UII, Yogyakarta, 15 July 1993.
    16. Simester, A. P. and Sullivan, C. R.; Criminal Law Theory and Doctrine, Oxford, Hart Publishing, 2000.
    17. Soekanto, Soerjono; Kriminologi Suatu Pengantar, Cetakan Pertama, Jakarta, Ghalia Indonesia, 1981.
    18. Sudarto; Kapita Selekta Hukum Pidana, Bandung, Alumni, 1986.

  • تاریخ دریافت 28 اسفند 1395
  • تاریخ بازنگری 30 اردیبهشت 1396
  • تاریخ پذیرش 04 خرداد 1396