فصلنامه قضاوت

فصلنامه قضاوت

شناسایی راهکارهای مواجهه قانونی با پولشویی الکترونیک در نظام حقوقی ایران

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسنده
کارشناسی ارشد حقوق خصوصی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، mhasanenshaeiii@gmail.com
چکیده
 پول‌شویی فرآیند پنهان و مخفی کردن ماهیت و منشأ غیرقانونی مال حاصل از ارتکاب جرم است، به‌نحوی‌که ظاهر قانونی به خود بگیرد. پول‌شویی یا تطهیر پول، فعالیتی مجرمانه، در مقیاس بزرگ، گروهی، مستمر و درازمدت است که می‌تواند از محدوده سیاسی یک کشور مفروض نیز فراتر رود. با توجه به اینکه عواید غیرقانونی معمولاً به‌صورت وجه نقد است، لازم است وجه نقد به سیستم مالی ورود نماید و یا از مرزها خارج گردد. در همین راستا بسیاری از کشورها به‌منظور جلوگیری از پول‌شویی و قبول وجه نقد از مشتریان در بانک‌ها، ضوابطی را اجرا نموده‌اند. از سوی دیگر تحولات چشمگیری که به‌واسطه ظهور پول الکترونیکی و بانکداری الکترونیکی در سیستم پولی و بانکی جهانی رخ‌داده است، چالش جدیدی را در زمینه مقررات و آیین‌نامه‌های مبارزه با پول‌شویی به وجود آورده که این امر نیز به‌نوبه خود ضرورت بازنگری گسترده در این تدابیر و اقدامات را موجب شده است. در مطالعه حاضر، هدف اصلی شناسایی الگوها و راهکارهایی همسو با این ضرورت است. در این راستا، با بهره­گیری از شیوه توصیفی- تحلیلی و مطالعه کتب، مقالات و نشریات مرتبط و پس از توضیحاتی در خصوص ماهیت پول الکترونیک، تأثیرات آن بر فرایند مجرمانه پول‌شویی بحث و بررسی گردید.
کلیدواژه‌ها

  1. اسعدی، سید حسن، جرائم سازمان‌یافته فراملی، نشر میزان، چاپ اول، تهران، 1386.
  2. اسدی، بهنام، بررسی حقوقی پول‌شویی در نظام بانکی کشور، فصلنامه مطالعات نوین بانکی، دوره اول، شماره اول، 1397.
  3. باقر زاده، احد، جرم تطهیر درآمدها و سرمایه‌های حاصل از قاچاق بین‌المللی مواد مخدر در حقوق ایران، انگلستان و در حقوق بین­الملل، رساله دکتری رشته حقوق بین‌الملل، واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی.
  4. پاکزاد، بتول؛ احمدی بیاضی، علی، تأمین مالی تروریسم و پول‌شویی سایبری، مجموعه مقالات تروریسم شناسی (مجموعه مقاله‌ها): رویکردهای حقوقی و فلسفی، موسسه فرهنگی هنری انتشاراتی نگاه بینه، چاپ اول، تهران، 1394.
  5. تذهیبی، فریده، پول‌شویی و روش­های مبارزه با آن، چاپ چهارم. انتشارات جنگل، تهران، 1396.
  6. جلالی فراهانی، امیرحسین، پول‎شویی الکترونیکی، مجله فقه و حقوق، شماره 4، 1384.
  7. دهخدا، علی‌اکبر، لغتنامه، مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، چاپ اول، تهران، 1373.
  8. شمس ناتری، محمدابراهیم، سیاست کیفری ایران در قبال تطهیر پول با رویکرد به اسناد بین‌المللی، مجموعه سخنرانی‌ها و مقالات همایش بین‌المللی مبارزه با پول‌شویی، نشر وفاق، چاپ دوم، تهران، 1382.
  9. شفیعی، سعیده، صبوری دیلمی، محمدحسن، بررسی شیوه‌های مبارزه با پدیده پول‌شویی با تأکید بر راهکارهای مالیاتی، فصلنامه تخصصی مالیات، دوره جدید، شماره پنجم (مسلسل 53)، 1388
  10. عبدالهی قهفرخی، شهریار، پاکزاد، بتول، عالی پور، حسن، الهی منش، محمدرضا، پیشــگیری از پول‌شویی الکترونیکــی: رویکــرد دفاعــی و رویکــرد هجومـی، مجله پژوهش‌های حقوق جزا و جرم‌شناسی، دوره 9، شماره 18، 1400.
  11. قضاوی، حسین و حسین کیانی زاده، بررسی پیامدهای پول‌شویی و آثار آن بر امنیت اقتصادی ایران، مجله اقتصادی وزارت امور اقتصادی و دارائی، شماره 55 و 56، 1395.
  12. قناد، فاطمه، پول‌شویی در بستر فناوری­های اطلاعات و ارتباطات، نشریه حقوق و سیاست، سال دهم، شماره 24، 1387.
  13. میر محمدصادقی، حسین، تطهیر و پاک نمایی اموال ناشی از جرم، کارگاه آموزشی مسئولان قضایی و انتظامی، مهرماه، تهران، 1380.
  14. نجفی ابرندآبادی، دکتر علی حسین، تقریرات درس بزهکاری اقتصادی، تدوین: قناد، دکتر فاطمه، دانشکده حقوق شهید بهشتی، تهران، 1385.
دوره 22، شماره 112
زمستان 1401
صفحه 51-70

  • تاریخ دریافت 07 دی 1401
  • تاریخ بازنگری 30 دی 1401
  • تاریخ پذیرش 21 بهمن 1401