داوریهای چندجانبه بهدلیل پیچیدگیهای ناشی از تعدد طرفین و وجود قراردادهای متعدد، اغلب با چالشهای حقوقی خاص و متعددی مواجهاند. در این میان قاعده استاپل میتواند نقش ویژهای در حل موانع موجود در رسیدگی به اختلافات چندجانبه ایفا کند؛ بالأخص درجاییکه قراردادهای داوری دارای شرط داوری یکسان یا مشابه نیستند، لکن طرف اختلاف در مرحلۀ اجرای قرارداد حاضر بوده و از مزایای آن نیز بهرهمند شده است؛ لذا در زمان بروز اختلاف نمیتواند با استناد به ماهیت داوری و فقدان رضایت، از حضور و نقش در داوریهای چندجانبه مرتبط با خویش استنکاف ورزد. هرچند مفاهیم مشابه با قاعده استاپل در حقوق رومی ژرمن مانند انصاف و حسننیت نیز اقتضا دارد، در جایی که طرف اختلاف که طرف قرارداد داوری نیست، ولی از منافع قرارداد بهرهمند شده است، در داوری واحد حاضر گردد تا تمام اختلافات مرتبط در یک داوری چندجانبه بهصورت متمرکز رسیدگی شود.این مقاله با بررسی رویههای قضایی و اصول حقوقی مرتبط، نشان میدهد که قاعده استاپل چگونه میتواند با تکیه بر انصاف و کارایی، به حلوفصل عادلانه اختلافات پیچیده تجاری کمک کند و ایرادات اشخاص ثالث و موانع مختلف ازجمله رضایت طرفین و صلاحیت دیوان داوری را برطرف کند.
محسنی، حسن. ( 1392). اداره جریان دادرسی مدنی بر پایه همکاری و در چارچوب اصول دادرسی، چاپ دوم، شرکت سهامی انتشار.
محقق داماد، سید مصطفی. (1374-1375). «تعهد به نفع شخص ثالث ازنظر شیخ انصاری و دکترینهای حقوقی»، مجله تحقیقات حقوقی، شماره 16و17.
نیکبخت، محمدرضا، پیری، فرهاد. (1384). لزوم کتبی بودن قرارداد داوری در عهدنامه شناسایی و اجرای آرای داوری خارجی، چاپ اول، تهران:انتشارات خرسندی.
Boza,R.(2009)."Caveat Arbiter:The U.S.-Peru Trade Promotion Agreement (2009). Peruvian Arbitration Law, and the Extension of the Arbitration Agreement to Non-Signatories. Has Peru Gone Too Far? Currents International Trade Law Journal, 17.
Caprasse,O.(2006). The Setting up of the Arbitral Tribunal in Multi-Party Arbitration. International Business Law Journal.
Crawford, J. (2012). Brownlie’s Principles of International Law, 8th edition, Oxford University Press.
Crawford, J. (2012). Brownlie’s Principles of International Law, 8th edition, Oxford Academic.
Derains, Y & Schwartz, E. (2005). A Guide to the ICC Rules of Arbitration, 2nd edn, Kluwer Law.
Ertuk Ozel, O.(2019). The Group of Companies Doctrine as a Non-Signatory Issue in Arbitration Agreements. Arbitration Law Journal.
Gaillard, E. & Savage, J.(1999). Fouchard, Gaillard, Goldman on International Commercial Arbitration, Kluwer Law International, 1st edition.
Garner, B.(2009). Black’s Law Dictionary, Ninth Edition, Thomson Business.
Hanotiau, B.(2005). Complex Arbitrations: Multiparty, Multi-Contract, Multi-Issue and Class Actions, Kluwer Law International, The Hague.
Kapras, H. (2006). Multilateral Arbitration: Issues and Perspectives. Journal of International Arbitration, Vol. 23, No. 3.
Laitinen, K. (2013). Multi-Party and Multi-Contract Arbitration Mechanisms in International Commercial Arbitration. Master’s Thesis, Project on Arbitration.
MacDougall, B. & Panacea (1992). Consideration and Estoppel: Problem. Dalhousie Law Journal, 15, Issue 2.
MacHarg, J. & Bates, Albert (2007). Non-Signatories and International Arbitration: Understanding the Paradox. Comparative Law Yearbook of International Business.
Maxson, J. (2013). Binding Non-Signatories to Arbitration Agreements. Master’s Thesis, Gothenburg University.
Maxson, J. (2013). Consent in United States Arbitration Law. Estoppel and Implied Consent in United States Arbitration Law. American International Arbitration Review.
McLintock, C. (1936). Estoppel: Historical Development of Estoppel. Harvard Law Journal.
Perles, M. & Winsmer, J. (2009). Scope and Interpretation of Good Faith and Arbitration Clauses. International Arbitration Review.
Pryles, M. & Waincymer, J. (2009). Multiple Claims in Arbitration Between the Same Parties. Kluwer Law International.
Rook, J. (2020). The Extension of Arbitration Agreements to Non-Signatories in United States Courts. American Journal of International Arbitration, Vol. 31.
Roque, C. (2020). Arbitraje y grupos de sociedades: Extensión de los efectos de un acuerdo arbitral a quien no ha sido signatario.
Stavros, B. (2010). Third Parties in International Commercial Arbitration, 1st edn, Oxford University Press.
Wittenberg, J. (2008). L’estoppel – Un aspect juridique du problème des créances américaines. Clunet, T.60, Mai–Juin.
ملک محمدی,سارا , غمامی,مجید و محسنی,حسن . (1404). جایگاه استاپل در داوری های چندجانبه تجاری بین المللی. فصلنامه قضاوت, 25(122), 52-74. doi: 10.22034/judg.2025.2056148.1407
MLA
ملک محمدی,سارا , , غمامی,مجید , و محسنی,حسن . "جایگاه استاپل در داوری های چندجانبه تجاری بین المللی", فصلنامه قضاوت, 25, 122, 1404, 52-74. doi: 10.22034/judg.2025.2056148.1407
HARVARD
ملک محمدی سارا, غمامی مجید, محسنی حسن. (1404). 'جایگاه استاپل در داوری های چندجانبه تجاری بین المللی', فصلنامه قضاوت, 25(122), pp. 52-74. doi: 10.22034/judg.2025.2056148.1407
CHICAGO
سارا ملک محمدی, مجید غمامی و حسن محسنی, "جایگاه استاپل در داوری های چندجانبه تجاری بین المللی," فصلنامه قضاوت, 25 122 (1404): 52-74, doi: 10.22034/judg.2025.2056148.1407
VANCOUVER
ملک محمدی سارا, غمامی مجید, محسنی حسن. جایگاه استاپل در داوری های چندجانبه تجاری بین المللی. قضاوت, 1404; 25(122): 52-74. doi: 10.22034/judg.2025.2056148.1407