فصلنامه قضاوت

فصلنامه قضاوت

قرار جلب به دادرسی، موقوفی تعقیب و منع تعقیب در جرائم اقتصادی؛ نقدی بر قرار نهایی شماره 9709972126200019 شعبه دوم بازپرسی دادسرای ناحیه 22 تهران

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی
2 دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی
چکیده
جرایم پولی و بانکی از جمله جرایم کسب و کار است که به صورت خاص و مشخص در حوزه پول مطرح می‌شود. دریافت وام‌‏های کلان با بهره اندک از طریق اسناد جعلی، کسب اعتبار اسنادی و گشایش اعتبارات اسنادی خلاف اسناد واردات و صادرات، استفاده از اعتبارات اخذ شده در محلی غیر از محل تصویب، قلب در معاملات بورس، تبانی و تقلب در توزیع ارز در صرافی‌ها، خرید و فروش ارز خارجی بدون مجوز بانک مرکزی، تشکیل یا تأسیس بانک یا مؤسسه اعتباری یا تعاونی مالی و پولی بدون مجوز بانک مرکزی و همچنین جابجایی سرمایه‌های بانک‌ها و مؤسسات اعتباری مجاز به نام اشخاص ثالث از مهم‏ترین جرایم پولی و بانکی است که قابل طرح در دادسرای ویژه رسیدگی به جرایم پولی و بانکی است. قرار صادره بازپرس محترم دادسرای ویژه رسیدگی به جرایم پولی و بانکی از جمله این پرونده‏‌هاست که در آن، متهم طی فرایندهای متقلبانه متعدد و از جمله جعل امضاها و ساخت مدارک و صورت‌های مالی مزورانه و نیز ثبت شرکت‌های صوری، نسبت به اخذ وجوه کلان با نام بستگان و کارمندان خود اقدام کرده و اصطلاحاً مرتکب کلاهبرداری بانکی شده است. نکته قابل توجه در پرونده پیش رو آن است که بدون شک این فرایند مجرمانه بدون همکاری مؤثر اشخاصی در سیستم بانکی و ادارات ثبت شرکت‏‌ها و شعب اداره ثبت اسناد و املاک کشور ناممکن است. بانک‌‏ها و اشخاصی در ادارات فوق‏‌الذکر ابتدائاً به عنوان متهمان ردیف‌‏های پرونده قرار گرفته‌‏اند ولی در ادامه، به جهت دشواری اثبات یا شاید به جهت مصلحت اندیشی، تحقیقات مقدماتی جرم نسبت به این اشخاص کامل نگردیده و صرفاً با صدور قرار جلب به دادرسی بازپرس محترم، تنها شخص متهم اصلی به تنهایی بار مجازات را بر دوش خواهد کشید. در مقاله پیش رو صرف نظر از حلقه مفقوده، یعنی تحقیقات مقدماتی نسبت به سایر متهمان اعم از ادارات و بانک‏‌های دولتی، نویسندگان به تحلیل حقوقی جرایم ارتکابی متهم اصلی از جمله جعل، استفاده از سند مجعول، خیانت در امانت و کلاهبرداری بانکی پرداخته‌اند و نظرات بازپرس محترم مورد نقد و تحلیل حقوقی قرار گرفته است.
کلیدواژه‌ها

  1. فهرست منابع

    1. اردبیلی، محمدعلی، حقوق جزای عمومی، جلد سوم، نشر میزان،
    2. جعفری، امین، پیشگیری بانکی کیفری از جرایم پولی بانکی، در نشست علمیـ پژوهشی پیشگیری از جرایم پولی بانکی، مؤسسه تحقیقاتی علوم جزایی و جرم‏شناسی دانشگاه تهران با همکاری مرکز مطالعات اجتماعی و جرم‏شناسی معاونت اجتماعی و پیشگیری از وقوع جرم قوه قضاییه، تهران، 29 آبان ۱۳۹۸.
    3. عاقلی‏نژاد، محمد امین، پیشگیری از جرائم بانکی از طریق حاکمیت شرکتی در بانک‏ها، انتشارات جاودانه ـ جنگل، چاپ اول، 1394.
    4. مهدوی‏پور، اعظم، سیاست کیفری افتراقی در قلمرو بزهکاری اقتصادی، نشر میزان، چاپ اول، زمستان 1390.
    5. میرمحمدصادقی، حسین، جرائم علیه امنیت و آسایش عمومی، بنیاد حقوقی میزان، چاپ سیو پنجم، پاییز 1396.

  • تاریخ دریافت 08 مهر 1398
  • تاریخ بازنگری 08 آبان 1398
  • تاریخ پذیرش 16 آذر 1398