فصلنامه قضاوت

فصلنامه قضاوت

مطالعه تطبیقی جرم اسیدپاشی در حقوق ایران و بنگلادش

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار دانشکده حقوق دانشگاه قم
2 دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم‌شناسی دانشگاه قم
چکیده
شدید‏ترین جرایم در عمده نظام‏‌های حقوقی جرایم علیه تمامیت جسمانی اشخاص است؛ چراکه مهم‌ترین دارایی انسان، جان اوست که مورد تعرض واقع ‌شده است. به لحاظ اینکه جرم اسید‏پاشی از جمله جرایمی است که آثار بدنی و روحی شدید بر قربانی و اطرافیان دارد و شیوه ساده ارتکاب آن، دسترسی به وسیله ارتکاب سهل‏‌الوصول‏ و رشد فزاینده جرم، مقنن را بر آن داشت که احکامی خاص بر این جرم بار کند تا شاید از ارتکاب موارد بعدی کاسته شود. در سال 1398 این مهم چهره قانون به خود گرفت. شدت سخت‏‌گیری مجازات، به لحاظ ممانعت از ارتکاب‌‏های بعدی و پایین آوردن آمار این جنایت است. اما برای قربانیان، چاره کار حمایت از آنها در ابعاد مختلف اجتماعی، حقوقی و پزشکی در قالب قانون لازم‌‏الاجراست. مقنن اگرچه خیلی دیر اما با دو بعد شدت مجازات و مهم‌تر از آن جنبه حمایتی گسترده از بزه‌دیده، به لحاظ اجتماعی، هزینه‌‏های بالای درمانی و فرایند دادرسی خارج از نوبت، قانون محکم‌‏تری نسبت به قبل تصویب کرده است. پژوهش حاضر به روش توصیفی ـ تحلیلی به مطالعه تطبیقی جرم اسید‏پاشی با کشور بنگلادش پرداخته است.
کلیدواژه‌ها

  1. آقایی، حسین، حقوق کیفری اختصاصی جرائم علیه اشخاص(جنایات)، میزان، تهران، 1392.
  2. اردبیلی، محمد­علی، حقوق جزای عمومی1، میزان، چاپ 32، تهران، 1392.
  3. ­­­­­­­___________. حقوق جزای عمومی2، میزان، چاپ 35، تهران، 1393.
  4. استفانی و همکاران. حقوق جزای عمومی، ترجمه محسن دادبان، جلد 1، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، 1377.
  5. الشهید الثانی، زین‌الدین الجبعی العاملی. شرح لمعه الروضه البهیه فی شرح المعه الدمشقیه، مجد، چاپ 11، تهران ، 1393.
  6. جعفری لنگرودی، محمدجعفر، ترمینولوژی حقوق، بنیاد، تهران، 1363.
  7. خالقی، علی؛ رجبی، محمد­علی، تحلیل معیار نوعی در عنصر روانی جرم قتل عمدی، پژوهش­نامه حقوق کیفری، شماره 1، 1392.
  8. زراعت، عباس، حقوق جزای اختصاصی( 1) جرائم علیه اشخاص، جاودانه، چاپ 2، تهران،1392.
  9. عاملی (شهید ثانی)، زین‌الدین، مالک­الافهام، جلد 12، المعارف­الاسلامیه، چاپ اول، قم، 1413.
  10. عمید، حسن، فرهنگ فارسی جیبی، راه رشد، چاپ 1، تهران، 1389.
  11. صانعی، پرویز، حقوق جزای عمومی1، گنج دانش، تهران، 1373.
  12. گلدوزیان، ایرج، ندای انصاف و عدالت، میزان، چاپ اول، تهران، 1389.
  13. محسنی، مرتضی، دوره حقوق جزای عمومی1 ( پدیده جنایی )، گنج دانش، چاپ اول، تهران، 1377.
  14. محسنی، مرتضی، دوره حقوق جزای عمومی2، گنج دانش، تهران، 1375.
  15. میرمحمدصادقی، حسین، حقوق کیفری اختصاصی(1) جرائم علیه اشخاص، میزان، چاپ13، تهران، 1392.
  16. ­­­­­­­­­­­­­­­­­­­_______________. حقوق کیفری اختصاصی(3 ) جرائم علیه امنیت و آسایش عمومی، میزان، چاپ 21، تهران، 1392.
  17. نوربها، رضا، زمینه حقوق جزای عمومی، گنج دانش، چاپ 17، تهران، 1385.
  18. ولیدی، محمد صالح، بایسته­های حقوق جزای عمومی( 1 2 3)، جنگل، چاپ 1، تهران، 1388.
  19. ____________، شرح بایسته­های قانون مجازات اسلامی در مقایسه و تطبیق با قانون سابق، جنگل جاودانه، چاپ 1، تهران، 1392.
  20. هاشمی، سارا؛ کاظمی، سید سجاد، بررسی قانونی اسید­پاشی زنان، موسسه عالی علوم و فناوری خوارزمی شیراز، 1394.
  21. ﻫﺎﺷﻤﻰ ﺷﺎﻫﺮودى، سید محمود ﺑﺎ ﻫﻤﮑﺎری ﺟﻤﻌﯽ از ﭘﮋوﻫﺸﮕﺮان، ﻣﻮضوﻋﮥ اﻟﻔﻘـﻪ اﻹﺳﻼﻣﯽ، ﻣﺆﺳﺴﻪ دائرة‌المعارف ﻓﻘﻪ اﺳﻼﻣﻰ ﺑﺮ ﻣﺬﻫﺐ اهل‌بیت ع، ﭼﺎپ 1، ﻗﻢ، 1423.

ب. مقاله‌ها

  1. آشوری، محمد؛ خدادادی، ابوالقاسم، حقوق بنیادین بزه دیده در فرآیند کیفری، آموزه‌های حقوق کیفری، شماره 2،1390.
  2. ابراهیمی، مرضیه؛ میر حسینی، زهرا، مطالعه زمینه‌ها و انگیزه‌های اسیدپاشی در بستر مناسبات جنسیتی و نابرابری‌های اجتماعی، مجله تحلیل نظم و نا‌برابری اجتماعی، شماره4/72، 1396.
  3. اکرمی، روح‌الله؛ سیف‌الله پور، فرزانه، تحلیلی بر نظام نیمه آزادی در حقوق کیفری ایران و فرانسه با رویکردی به منابع فقهی آن، فصلنامه پژوهش تطبیقی حقوق اسلام و غرب، شماره 3، 1396.
  4. اکرمی، روح‌الله؛ تحلیل فرایند نظارت شرعی شورای نگهبان بر مصوبات مجلس بامطالعه موردی با قانون مجازات اسلامی، فصلنامه دانش حقوق عمومی، شماره 9، 1393.
  5. بای، حسین‌علی، مجازات اسیدپاشی، فقه اهل‌بیت، شماره 75-76، 1392.
  6. مسعودیان، مصطفی، تحلیل فقهی حقوقی رویکردهای شورای نگهبان در پرداخت هزینه‌های درمان مازاد بر دیه، فصلنامه دانش حقوق عمومی، شماره 27، 1399.
  7. پرتو، حمیدرضا؛ شریفی. فاطمه، بررسی موردی مسئولیت مدنی در مقررات کیفری، مجله علمی تخصصی کانون وکلای دادگستری مرکز، شماره 243-244، 1398.
  8. نظری توکلی، سعید؛ کراچیان ثانی، فاطمه، اجرای قصاص در جرم اسیدپاشی، فصلنامه مجلس و راهبرد، شماره 103، 1399.
  9. وحدتی شبیری، سید حسن، مبنا و قلمرو خسارات مازاد بر دیه، مطالعات اسلامی؛ فقه و اصول، شماره پیاپی 1/87، 1390.

ج.منابع خارجی

  1. Acid control act and Acid offences prevention act 2002 of Bangeladesh, Retrieved fromhttps://evawglobaldatabase.unwomen.org/pt/countries/asia/bangladesh/2002/acid-control-act-2000-and-acid-crime-prevention-acts-2002.
  2. Bangeladesh Penal Code, Retrieved from http://bdlaws.minlaw.gov.bd/act-11.html.
  3. Byard, Roger W. Byard (2020). The manifestations of acid attacks (vitriolage or vitriolism), Forensic science, Medicine and Pathology, volume16, https://link.Springer.com.
  4. Kalantry, Sital and Kestenbaum (2011), Jocelyn Getgen. Combating acid violence in Bangladesh india and combodia, Avon Global Center for Women and Justice at Cornell Law School and the New York City Bar Association
  5. Law Commision In India, Report No. 226, 2008, Proposal for the inclusion of acid attacks as offences in the india penal code and a law for compensation for victims of crime, Retrieved from https://lawcommissionofindia.nic.in/reports/report226.pdf.

36. Taslima Yasmin, (2014), Implementation Status of the Acid Offences Prevention Act 2002 and the Acid Control Act 2002 in Bangladesh, http://old.acidsurvivors.org

دوره 20، شماره 103
پاییز 1399
صفحه 17-39

  • تاریخ دریافت 27 مرداد 1399
  • تاریخ بازنگری 27 مهر 1399
  • تاریخ پذیرش 16 آذر 1399