موضوعِ حقوق تجارت، تجار و فعالیتهای تجاری است. این دو تعبیر، دو نگرش اصلی به حقوق تجارت است و منجر به ایجاد دو نظریۀ اصلی در تبیین ماهیت و تعریف حقوق تجارت شده است. این دو نظریه شامل نظریۀ موضوعی و نظریۀ شخصی می شود. اگر حقوق تجارت را حقوق حاکم بر تجار بدانیم، از نظریۀ شخصی پیروی کرده ایم و چنانچه براساس اعمال و فعالیتهای تجاری، حقوق تجارت را تعریف کنیم، از نظریۀ موضوعی تبعیت کرده ایم. با اجرای این دو معیار، قلمرو حقوق تجارت محدود به قالبهای سنتی و از پیش طراحیشدۀ قانونی می شود. این وضع در حقوق رومی – ژرمنی به نحوی است که تجار و فعالیتهای تجاری براساس فهرستِ محدودی که توسط قانونگذار احصا شده، مشخص میشود. اما نظریات جدید گرایش بدان دارند که قلمرو حقوق تجارت را گستردهتر کنند؛ به گونهای که هر فعالیتی که یک هدف معین اقتصادی را در یک بازار مشخص دنبال کند، تجاری تلقی شود. در این نوشته، پس از شناخت نظریات سنتی در شناخت حقوق تجارت ایران و فرانسه و بررسی اجمالی مشکلات اجرای آنها، به دیدگاه نوینی که براساس فعالیتهای اقتصادی بنا شده است، پرداخته میشود.
اسکینی، ربیعا، حقوق تجارت: کلیات، معاملات تجاری، تجّار و سازماندهی فعالیتهای تجاری، چاپ هجدهم، تهران، سمت، 1392
الیوت، کاترین، کاترین ورنون، نظام حقوقی فرانسه، ترجمه صفر بیگزاده، چاپ اول، تهران، سمت، 1387
جنیدی، لعیا، قانون حاکم بر داوریهای تجاری بینالمللی، تهران، دادگستر، چاپ اول، 1376
جوهر، سعید ، حقوق تجار، معاملات و قرادادهای تجاری، تهران، جاودانه. 1399
رزمی، سید محمدجواد، سارا شهرکی، محمدرضا کلائی، بررسی رابطه بین تجارت بینالملل و رشد اقتصادی با استفاده از شاخص حکمرانی خوب، پژوهشنامه بازرگانی، دورهی 12، شمارهی 4، سال1390
شیروی، عبدالحسین، حقوق تطبیقی، چاپ سیزدهم، تهران، سمت، 1393.
عبدی پور فرد، ابراهیم، حقوق تجارت (جلد اول): تجار و معاملات تجاری، چاپ دوم، تهران، مجد، 1395
فلین، شون، اقتصاد به زبان ساده، مترجم: علی فروزفر، چاپ اول، 1394، انتشارات مبلغان، تهران
کاویانی، کوروش، مقدمۀ حقوق تجارت، چاپ اول، تهران، میزان، تابستان 1394
محمدزاده وادقانی، علیرضا، حقوق تجارت (1)، نشر مجد1389
محمودی کردی, زهرا, زاهدی, مهدی, قدیری نژاد, سیده عاطفه.. از لکس مرکاتوریا تا حقوق تجارت فراملی در معنای مقتضی. پژوهش حقوق خصوصی. 8(31). 1399
نیازی، عباس، همکاران، بررسی شرکت تک شریک در حقوق ایران با نگاه تطبیقی، دوفصلنامه دانشنامه حقوق اقتصادی)دانش وتوسعه سابق( دوره جدید، سال بیست و دوم، شمارة ،8پاییز و زمستان 1394
Puttemans, « Bicentenaire du Code de commerce », R.D.C, 2007.
Andreu, L, Serandour, I, Droit Commercial, 3e ed, Gualino, 2021.
Champaud, Contribution à la définition du droit économique, 1967.
Didier, Paul, Philippe Didier, Droit Commercial, T. 1, Economica, 2005
Guilhem, J. (2014). Lex Magica: a Lex Mercatoria Reflection. Thomas Jefferson Law Review, 2014, 37(1).
Le Gall, J-P, Caroline, R, Droit Commercial, Notion Générale, Dalloz, 17e éd,
Loquin, E. (2015). L’arbitrage du droit commercial international, Paris : Joly éditions.
Cabrillac, Vers la disparition du droit commercial, Ecrit en hommage à Jean Foyer, PUF,1997
Merle, P., Droit Commercial, 24e éd, Dalloz,coll.Précis, ., 2020
De Cordt, C. Delforge, T. Léonard et Y. Poullet, Manuel de droit commercial, Limal, Anthemis, 2011.
نیازی,عباس و جوهر,سعید . (1400). مطالعۀ تطبیقی دوره گذار از معیارهای سنتی به سوی معیار اقتصادی شناخت تجار و اعمال تجاری در حقوق ایران و فرانسه. فصلنامه قضاوت, 21(106), 47-59.
MLA
نیازی,عباس , و جوهر,سعید . "مطالعۀ تطبیقی دوره گذار از معیارهای سنتی به سوی معیار اقتصادی شناخت تجار و اعمال تجاری در حقوق ایران و فرانسه", فصلنامه قضاوت, 21, 106, 1400, 47-59.
HARVARD
نیازی عباس, جوهر سعید. (1400). 'مطالعۀ تطبیقی دوره گذار از معیارهای سنتی به سوی معیار اقتصادی شناخت تجار و اعمال تجاری در حقوق ایران و فرانسه', فصلنامه قضاوت, 21(106), pp. 47-59.
CHICAGO
عباس نیازی و سعید جوهر, "مطالعۀ تطبیقی دوره گذار از معیارهای سنتی به سوی معیار اقتصادی شناخت تجار و اعمال تجاری در حقوق ایران و فرانسه," فصلنامه قضاوت, 21 106 (1400): 47-59,
VANCOUVER
نیازی عباس, جوهر سعید. مطالعۀ تطبیقی دوره گذار از معیارهای سنتی به سوی معیار اقتصادی شناخت تجار و اعمال تجاری در حقوق ایران و فرانسه. قضاوت, 1400; 21(106): 47-59.